Loading...
Sáng 24.7, UBND thị xã Sơn Tây (Hà Nội) phối hợp với Viện Khoa học xã hội và Đổi mới sáng tạo tổ chức hội thảo “Các nhà khoa bảng Sơn Tây và Văn Miếu Sơn Tây”
Quang cảnh sự kiện
Nằm trong chuỗi sự kiện chào mừng kỷ niệm 100 năm thành lập thị xã Sơn Tây, 70 năm Ngày Giải phóng Sơn Tây (3.8.1954 - 3.8.2024), 555 năm danh xưng Sơn Tây (1469 - 2024), 70 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10.10.1954 - 10.10.2024), sáng ngày Sáng 24.7, UBND thị xã Sơn Tây (Hà Nội) phối hợp với Viện Khoa học xã hội và Đổi mới sáng tạo tổ chức hội thảo “Các nhà khoa bảng Sơn Tây và Văn Miếu Sơn Tây”. Sự kiện quy tụ được nhiều nhà nghiên cứu văn hoá, nhà khoa học đến từ Viện Hán Nôm, Viện Trần Nhân Tông (Đại học Quốc gia Hà Nội), Viện Khoa học xã hội và đổi mới sáng tạo…; đại diện lãnh đạo thị xã, các cơ quan, trường học trên địa bàn thị xã.
Ban Tổ chức Hội thảo đã nhận và chọn lựa được 25 bài tham luận khoa học có chất lượng của các tác giả. Với số lượng báo cáo rất phong phú, đa dạng, trong đó có những bài viết dựa trên các nguồn tài liệu mới, nhất là các tài liệu văn bia, với nhiều góc nhìn khác nhau để trình bày và nhận định, đánh giá về một nội dung quan trọng đối với nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội của thị xã Sơn Tây hiện nay, đó là các nhà khoa bảng Sơn Tây và Văn miếu Sơn Tây. Hội thảo hứa hẹn sẽ mang đến những tư liệu lịch sử, những luận cứ khoa học mới, qua đó góp phần làm sáng tỏ thêm nhiều vấn đề lịch sử liên quan đến các nhà khoa bảng Sơn Tây và Văn miếu Sơn Tây.
Sơn Tây - xứ Đoài xưa nổi tiếng là vùng đất “địa linh nhân kiệt”, là vùng đất văn vật, có truyền thống khoa bảng và hiếu học. Nơi đây đã sản sinh ra nhiều danh sĩ hiền tài, nhiều người đỗ đạt cao trong kỳ thi. Trong lịch sử khoa cử Việt Nam, xứ Đoài đã cung cấp hàng trăm nhà khoa bảng nổi danh, trong đó nhiều người được ghi tên trên các bia đá tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám.
Phát biểu khai mạc sự kiện Đồng chí Nguyễn Quang Hán - Phó Bí thư Thường trực Thị ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thị xã Sơn Tây cho biết: Sơn Tây được coi là thủ phủ, trung tâm của vùng xứ Đoài xưa, nằm ở cửa ngõ phía Tây của Thủ đô Hà Nội. Sơn Tây như một pháo đài phòng thủ vững chắc, che chở, bảo vệ cho kinh thành Thăng Long cả một thời kỳ dài của lịch sử.
Nguyễn Quang Hán - Phó Bí thư Thường trực Thị ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thị xã Sơn Tây phát biểu khai mạc hội thảo
“Là vùng đất cổ, giàu truyền thống văn hiến, người Sơn Tây rất đỗi tự hào là đang được sở hữu, bảo tồn, quản lý một khối lượng giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể rất phong phú, đa dạng và có giá trị. Đây cũng là mảnh đất nuôi dưỡng và sinh ra những anh hùng, vĩ nhân kiệt xuất tiêu biểu. Những con người của quê hương đã có những đóng góp to lớn, làm rạng rỡ trong lịch sử tự hào của toàn dân tộc. Các di sản văn hóa của thị xã Sơn Tây đang trở thành một tiền đề, động lực quan trọng để xây dựng và phát triển thị xã trở thành thành phố vệ tinh với định hướng là đô thị văn hoá, nghỉ dưỡng, du lịch, sinh thái”, ông Nguyễn Quang Hán nhấn mạnh.
PGS.TS Đinh Quang Hải - phát biểu đề dẫn tại sự kiện
Theo PGS.TS Đinh Quang Hải - Ủy viên Hội đồng Di sản Văn hóa Quốc gia, nguyên Viện trưởng Viện Sử học, Sơn Tây vốn là vùng đất văn vật, có truyền thống khoa bảng và truyền thống hiếu học. Nơi đây đã sản sinh ra nhiều danh sĩ hiền tài, nhiều người đỗ đạt cao trong các kỳ thi. Trong lịch sử khoa cử Việt Nam, xứ Đoài đã cung cấp hàng trăm nhà khoa bảng nổi danh, tên tuổi của họ được khắc ghi trên các bia đá tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Các nhà khoa bảng Sơn Tây được triều đình trọng dụng, bổ nhiệm giữ nhiều chức vụ quan trọng. Bằng tài năng và trí tuệ của mình, các nhà khoa bảng Sơn Tây đã có những đóng góp quan trọng trong tiến trình lịch sử phát triển của dân tộc Việt Nam trên tất cả các lĩnh vực chính trị, quân sự, ngoại giao, kinh tế, văn hóa - xã hội.
Tại hội thảo, các nhà nghiên cứu đã tập trung trao đổi, thảo luận nhằm sáng tỏ những vấn đề về sứ Đoài Sơn Tây nói chung, Văn miếu Sơn Tây nói riêng trên các bình diện như: Địa giới hành chính, phân nhóm các nhà khoa bảng của Sơn Tây, sự hình thành và phát triển của Văn miếu Sơn Tây, nhận xét, đánh giá và tri ân các nhà khoa bảng Văn Miếu Sơn Tây.
GS.TS. Đinh Khắc Thuân - Nguyên Phó Tổng biên tập tạp chí Hán - Nôm, Viện nghiên cứu Hán Nôm cho biết: Tổ chức và địa danh hành chính Sơn Tây luôn luôn biến động. Làm rõ sự biến động này trong một số mốc thời gian nhất định là việc cần thiết, rất quan trọng trọng việc xác định các nhà khoa bảng Sơn Tây trong lịch sử. Thực tế, địa danh Sơn Tây mới xuất hiện từ thời Lê sơ thế kỷ XV, với đơn vị hành chính là Thừa tuyên Sơn Tây. Thừa tuyên Sơn Tây này được duy trì ở thời Mạc thế kỷ XVI. Từ thế kỷ XVII trở đi, địa danh hành chính Sơn Tây trải qua ba giai đoạn biến đổi lớn: thời Lê Trung hưng, thời Nguyễn và đầu thời Pháp thuộc.
GS.TS. Đinh Khắc Thuân - Nguyên Phó Tổng biên tập tạp chí Hán - Nôm, Viện nghiên cứu Hán Nôm, phát biểu tại Hội thảo
Trao đổi về truyền thống hiếu học của tỉnh Sơn Tây xưa, PGS.TS. Bùi Xuân Đính, Nguyên cán bộ Viện Dân tộc học, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam cho biết, trong hơn 850 năm của nền giáo dục và khoa cử nho học, Sơn Tây có 68 người đỗ đại khoa, trong đó có một Tam khôi là Thám hoa Giang Văn Minh, người làng Mông Phụ, xã Đường Lâm (thị xã Sơn Tây), còn lại chủ yếu là các đệ tam giáp đồng tiến sĩ xuất thân và hoàng giáp. Với 32 đại khoa được khắc tên họ trên bia tiến sĩ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Sơn Tây xứng đáng là vùng địa linh nhân kiệt, góp phần làm giàu truyền thống giáo dục, khoa bảng Việt Nam.
PGS.TS. Bùi Xuân Đính, Nguyên cán bộ Viện Dân tộc học, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, phát biểu tại Hội thảo
Văn miếu Sơn Tây nằm trong hệ thống 28 văn miếu cấp tỉnh của cả nước như Văn miếu Mao Điền (Hải Dương), Văn miếu Xích Đằng (Hưng Yên), Văn miếu Trấn Biên (Đồng Nai)… Theo sử sách, Văn miếu Sơn Tây được xây dựng vào năm 1891, bao gồm các đơn vị hành chính là các huyện ngày nay là thị xã Sơn Tây, huyện Ba Vì, Phúc Thọ, Thạch Thất và Quốc Oai. “Việc bảo tồn Văn Miếu góp phần tôn vinh tinh thần hiếu học của dân tộc. Cùng với các di tích tiêu biểu của thị xã, Văn Miếu Sơn Tây đã và đang góp phần gia tăng các giá trị văn hóa xứ Đoài”, Phó Chủ tịch UBND thị xã Sơn Tây Lê Đại Thăng nhấn mạnh tại kết luận Hội thảo.
Đồng chí Đinh Đại Thăng - Phó Chủ tịch UBND thị xã Sơn Tây, phát biểu kết luận Hội thảo
Song song với đó, các nhà nghiên cứu cũng đưa ra những giải pháp và kiến nghị nhằm phát huy giá trị của di tích Văn Miếu Sơn Tây. Qua đó góp phần giáo dục truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo của người Sơn Tây nói chung, thế hệ trẻ và học sinh, sinh viên nói riêng; góp phần vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội và phục vụ phát triển du lịch bền vững của Sơn Tây hiện nay và giai giai đoạn tiếp theo.
Một số hình ảnh tại sự kiện
Một số hình ảnh tại sự kiện